Z dniem 1 stycznia 2014 zmieniły się przepisy o VAT, a wśród nich sporo wątpliwości wzbudziła zmiana definicji momentu obowiązku podatkowego. Moment obowiązku podatkowego to data niezwykle istotna dla rozliczenia VAT u wszystkich podatników – to przecież data, według której faktura powinna zostać wykazana w rejestrze, i konsekwentnie – w deklaracji VAT.

Największa zmiana dotyczy zasady generalnej rozliczania VAT: data wystawienia faktury  już nie decyduje o momencie obowiązku podatkowego, lecz data sprzedaży.

Przykład 1:
Pani Agnieszka wystawia faktury za usługi księgowe. Fakturę za usługi wykonane w październiku 2013 roku wystawiła 7.11.2013. Faktura ta trafiła do deklaracji za listopad 2013, ponieważ w zeszłym roku obowiązek podatkowy powstawał w dacie wystawienia faktury. Natomiast fakturę za usługi wykonane w marcu 2014 roku Pani Agnieszka może wystawić nawet 15 kwietnia. Jednak bez względu na datę wystawienia (jeszcze w marcu czy już w kwietniu), faktura ta trafi do deklaracji za marzec 2014 – według daty sprzedaży.
Ustawowy katalog, określający szczególne momenty obowiązku podatkowego (takie jak dla usług transportowych, telekomunikacyjnych czy najmu), został mocno skrócony i uproszczony. Obecnie przepisy VAT przewidują jedynie dwa wyjątki od ww. zasady generalnej w określaniu momentu obowiązku podatkowego:

  • Data wystawienia faktury jako data obowiązku podatkowego. Dotyczy to następujących rodzajów sprzedaży:
    • usługi budowlane,
    • dostawa lub drukowanie książek, gazet, czasopism,
    • tzw. media: usługi telekomunikacyjne, dostawa gazu, prądu, wody, wywóz nieczystości, usługi najmu i podobne, usługi ochrony, stała obsługa prawna i biurowa.
  • Data zapłaty przez kupującego jako data obowiązku podatkowego. Dotyczy to:
    • małych podatników, stosujących metodę kasową (tak jak w latach poprzednich),
    • usług zwolnionych z VAT, takich jak usługi finansowe czy ubezpieczeniowe (a dokładnie chodzi o usługi zwolnione z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 – 41).

 

Przykład 2:
Pan Adam wystawia faktury za usługi transportowe. Fakturę za usługę wykonaną 15 września 2013 roku wystawił tego samego dnia. Faktura ta trafiła do deklaracji za październik 2013, ponieważ w zeszłym roku obowiązek podatkowy od usług transportowych był przesunięty o 30 dni od daty usługi. Natomiast fakturę za usługę wykonaną 15 kwietnia 2014 roku Pan Adam  może wystawić nawet 15 maja. Jednak bez względu na datę wystawienia (jeszcze w kwietniu czy w maju), faktura ta trafi do deklaracji za kwiecień 2014 – według daty sprzedaży.

Przykład 3:
Pani Anna wystawia faktury za czynsze. Fakturę za czynsz za lipiec 2013 roku wystawiła 28.06.2013, z terminem płatności 10.07.2013. Faktura ta trafiła do deklaracji za lipiec 2013, ponieważ w zeszłym roku obowiązek podatkowy od usług najmu powstawał w terminie płatności. Natomiast fakturę za czynsz za luty 2014 Pani Anna może wystawić nie później niż z upływem terminu płatności, tj. 10.02.2014. Jeżeli Pani Anna wystawi fakturę jak zwykle kilka dni przed danym miesiącem, np. 28.01.2014, wtedy faktura ta trafi do deklaracji za styczeń 2014.