Prowadzę jednoosobową działalność od 5 lat. Wiem, że nie wypada specjalnie narzekać na klęskę urodzaju, ale roboty mam tyle, że sam już tego nie ogarniam. Pomyślałem więc o wspólniku, szczególnie, że mam kogoś zaufanego na oku. Problem polega na tym, że nie bardzo wiem jak się zabrać za przekształcenie działalności w spółkę… – pyta Pan Mirosław

Przekształcenie działalności gospodarczej w spółkę

Jednoosobową działalność można przekształcić poprzez:

  • przekształcenie,
  • założenie spółki z o.o. i przeniesienie do niej majątku,
  • zamknięcie działalności gospodarczej i założenie spółki z o.o..

1. Przekształcenie

Każdy przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą może ją przekształcić w jednoosobową spółkę kapitałową przy czym zachowuje kontynuację praw i obowiązków (sukcesja uniwersalna). Oznacza to, że spółka przejmuje prawa i obowiązki (koncesje, zezwolenia i umowy oraz majątek).

Ten rodzaj przekształcenia może być korzystny, gdy:

  • firma rozwinęła się do takiego poziomu, że w przypadku napotkania kłopotów finansowych może grozić jej zajęcie mienia,
  • firma posiada obecnie szereg zezwoleń, licencji,
  • firma pragnie zachować przywileje, decyzje i ulgi w zakresie prawa cywilnego, administracyjnego i podatkowego.

Wady przekształcenia w tej formie:

  • można wybrać tylko jednoosobową spółkę z o.o. lub spółkę akcyjną,
  • przekształcenie jest kosztowne i czasochłonne oraz wymaga złożenia szeregu dokumentów.

2. Założenie spółki z o.o. i przeniesienie do niej majątku

Założenie spółki z o.o. i przeniesienie do niej majątku jest procesem tańszym i prostszym w porównaniu do przekształcenia jednoosobowej działalności w spółkę.

W zależności od prowadzonej działalności może być konieczne zapłacenie podatku dochodowego oraz VAT-u od wniesionego majątku.

Występują dwa sposoby na przeniesienie majątku do spółki:

  • aport przedsiębiorstwa do nowej spółki,
  • sprzedaż prowadzonego przedsiębiorstwa do spółki i wstąpienie w roli wspólnika.

Aport przedsiębiorstwa jest przeznaczony dla tych przedsiębiorców, którzy nie muszą przenosić żadnych koncesji, pozwoleń czy zezwoleń na nową firmę i chcą kontynuować działalność w ramach spółki w oparciu o składniki swojego przedsiębiorstwa. Warto pomyśleć o wniesieniu majątku do współki w ten sposób w przypadku, gdy firma posiada wartościowy majątek oraz zależy przedsiębiorcy na czasie i kosztach.

Najistotniejszym ryzykiem podatkowym dotyczącym kwalifikacji przedmiotu aportu jako przedsiębiorstwa albo zorganizowanej części przedsiębiorstwa lub jako majątku, który nie jest przedsiębiorstwem – zgodnie z przepisami ustawy o VAT, tylko sprzedaż całości majątku firmy lub jej zorganizowanej części nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, natomiast sprzedaż poszczególnych składników majątku (np. środków trwałych) nie podlega temu zwolnieniu i jest opodatkowana podatkiem VAT.

Sprzedaż prowadzonego przedsiębiorstwa do spółki i wstąpienie w charakterze wspólnika może być korzystne w przypadku, gdy przedsiębiorstwo posiada zamortyzowane aktywa (budynki, maszyny, licencje), których wartość rynkowa jest wyższa od ich wartości bilansowej.

Największym występującym minusem tego sposobu sprzedaży przedsiębiorstwa może być powstanie zobowiązania podatkowego jako osoby fizycznej. Cena sprzedaży będzie przychodem do opodatkowania, lecz kosztem mogą być wydatki związane z nabyciem lub wytworzeniem przedmiotu transakcji.

3. Zamknięcie działalności gospodarczej i założenie nowej spółki z o.o.

Wybór tej formy zmiany przekształcenia jednoosobowej działalności w spółkę może wiązać się z przerwą w funkcjonowaniu pomiędzy likwidacją działalności a założeniem spółki. Forma ta jest najmniej płynna z wyżej wymienionych metod. Nowa spółka jest zupełnie nowym podmiotem. W związku z tym będzie trzeba tworzyć na nowo trwające już umowy cywilno-prawne, co spowoduje duży natłok obowiązku.

W związku z likwidacją działalności można również napotkać obowiązek zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego.